F

f., fa.
skróty od forma

f., fil.
skróty od filius

Familia (fam.)
p. rodzina

Fellem
p. korek

Felloderma
p. miękisz korkowy

Fellogen
p. miazga korkotwórcza

Fenetyczna klasyfikacja
klasyfikacja oparta wyłącznie na stopniu podobieństwa badanych organizmów (gdy brak materiałów do określenia rozwoju rodowego - filogenezy)

Fenologia roślin
nauka zajmująca się okresowymi zjawiskami w życiu roślin (kwitnienie, owocowanie, rozsiewanie itp.), zależnych od zmieniających się warunków atmosferycznych i pór roku

Ferobergia
hybryd międzyrodzajowy Ferrocactus acanthodes i Leuchtenbergia principis

Ferofossulocactus
nazwa hybrydów międzyrodzajowych Ferrocactus i Echinofossulocactus

Fertilization
p. zapłodnienie

fide
z łac. wiernie, szczerze, wiarygodnie, trwale, słowo używane kiedy powołujemy się na pracę innego autora

Fig.
skrót od figura - obrazek, rysunek

Filamentosa, Filament
p. nitka pręcika

Filius (f., fil.)
syn, potomstwo, dzieci

Filogenetyczna koncepcja
p. kladyzm

Filogenetyczne drzewo
drzewo genealogiczne - graficzne przedstawienie ewolucji określonego szczepu roślinnego (taksonu) w postaci pnia od którego rozgałęziają się poszczególne linie rozwojowe

Filogenetyka
nauka o rozwoju rodowym (filogenezie) grup organizmów, ustalająca ich następstwo w czasie i różne stopnie pokrewieństwa

Filogeneza
rozwój rodowy, postępujący z upływem czasu geologiczny rozwój poszczególnych grup organizmów

Filotaksja
p. ulistnienie

Fitocenoza
roślinna część biocenozy, czasowo i przestrzennie ograniczone zbiorowisko roślin w środowisku o określonych w miarę jednakowych warunkach (np. łąka, las)

Fitogeografia
p. geografia roślin

Fitocjanina
czerwony barwnik roślinny

Fitopatologia
nauka o chorobach roślin, objawach, przyczynach i warunkach ich powstawania oraz o sposobach zapobiegania i zwalczania

Fizjologia roślin
nauka zajmująca się procesami fizykochemicznymi i złożonymi procesami metabolicznymi zachodzącymi w roślinach (ich tkankach i komórkach)

Fizjologiczne choroby
p. choroby fizjologiczne

Fizjotop
miejsce o określonych warunkach fizyczno-geograficznych

fl
skrót od flore w połączeniu z nazwiskiem i rokiem/latami oznacza okres w jakich dana osoba zbierała roœliny, np. Jan Kowalski (fl. 1998)

fl.pl.
skrót od flore pleno

fl.temp.
skrót od florendi tempore

Flawony
pochodne flawonu, naturalne barwniki roślinne (przeważnie żółte) występujące w soku komórkowym roślin, najczęściej w płatkach kwiatów i w owocach, rzadziej w liściach, wchodzą w skład glikozydów

Fleischera metoda
rozmnażanie kaktusów poprzez wysiew nasion do szczelnie zamkniętego naczynia (opracowana przez czeskiego kaktusiarzz Zdenka FLEISCHERA)

Floem
p. łyko

Flora
- ogół roślin występujących w określonym czasie na danym obszarze
- rzymska bogini roślinności wiosennej w stadium kwitnienia

flor de la adoration
kwiat uwielbienia - miejscowe określenie kwiatów Setiechinopsis mirabilis (Argentyna)

Flore pleno
pełnokwiatowy, z pełnym kwiatem

Florendi tempore
w czasie kwietnienia

fma.
skrót od forma

Forma (f., fa., fma.)
najniższa jednostka taksonomiczna w obrębie gatunku, określa różnice morfologiczne na ogół drugorzędne, pojawiające się tylko u niektórych osobników populacji (danego gatunku) i nie zawsze przekazywane potomstwu

Forma aurea
żółta forma bezchlorofilowa, p. bezchlorofilowe kaktusy

Forma cristata
p. grzebieniaste formy

Forma monstrosa
p. monstrualne formy

Forma picta
określenie takich form bezchlorofilowych, gdy rośliny tylko w niektórych miejscach pozbawione są chlorofilu, p. bezchlorofilowe kaktusy

Forma rubra
czerwona forma bezchlorofilowa, p. bezchlorofilowe kaktusy

Formacja roślinna
zbiorowiska roślinne o podobnym wyglądzie zewnętrznym i podobnych formach życiowych, występujące w podobnych warunkach ekologicznych (np. formacje krzaczaste, pustynie, paramo, puna)

Formosa
prow. w płn. Argentynie, na obszarze Gran Chaco, przy granicy z Paragwajem

Fotomorfizm
zjawisko zmian w kształcie, zabarwieniu i wewnętrznej budowie oraz w czynnościach rośliny wyrosłej w świetle lub w ciemnościach

Fotooddychanie
( fotorespiracja) reakcja konkurencyjna wobec wiązania dwutlenku węgla w procesie fotosyntezy (polega na przyłączaniu tlenu), zachodzi przy dużym natężeniu światła, wysokiej temperaturze i niskim stężeniu dwutlenku węgla
u kaktusów i innych sukulentów ograniczona ze względu na specyficzny rodzaj fotosyntezy (aparaty szparkowe otwarte w nocy)

Fotoperiodyzm
zjawisko zależności rozwoju roślin od stosunku długości dnia do długości nocy; niektóre rośliny do przejścia cyklu rozwojowego (kwiaty, owoce) potrzebują krótszego inne dłuższego dnia
p. rośliny długiego dnia i rośliny krótkiego dnia

Fotorespiracja
p. fotooddychanie

Fotosynteza
proces przyswajania przez roślinę dwutlenku węgla i tworzeniu z niego przy współudziale wody związków organicznych (przede wszystkim cukrów prostych). Zachodzi pod wpływem energii światła słonecznego i przy udziale chlorofilu i niektórych barwników karotenoidowych

Fotosynteza roślin gruboszowatych
(Crassulacean Acid Metabolism - CAM) proces fotosyntezy odróżniający się od fotosyntezy innych roślin rozdzieleniem w czasie pomiędzy pobraniem dwutlenku węgla przez otwarte aparaty szparkowe (NOC) a wytworzeniem z niego cząstek cukru kiedy aparaty szparkowe są zamknięte ale dostarczana jest energia słoneczna potrzebna do fotosyntezy (DZIEŃ). Pozwala to ograniczyć utratę wody z roślin w środowisku gdzie panuje susza i wysoka temperatura oraz znacznie ograniczyć proces fotooddychania.

Fototropizm
rodzaj tropizmu, ukierunkowany ruch wzrostowy roślin lub ich części wywołany bodźcem świetlnym; f.dodatni - wygięcie rośliny lub jej części w kierunku światła (pędy), f. ujemny - w kierunku przeciwnym (korzenie czepne i powietrzne). Silny np. u roślin z rodzaju Eriocactus

French Gujana
p. Gujana Francuska

Fungicydy
środki grzybobójcze

Funiculus
(powróz, sznur, lina) p. sznureczek

Fylokladia
spłaszczone łodygi o ograniczonym wzroście, podobne do liści (występują np. u Epiphyllum, Opuntia, Schlumbergera)
p. gałęziak, platykladia, kladodia